Çalışma neyi araştırdı?
Diz kireçlenmesi (osteoartrit, gonartroz) bazen eklemin yalnızca iç (medial) bölümünü etkiler. Bu durumda yalnızca hasarlı bölümün protezle değiştirildiği yarım diz protezi (unikompartmantal diz artroplastisi) bir tedavi seçeneğidir. Yazarlar, bu yöntemin endikasyon ve tekniği yeterince iyi bilinmediği için daha kapsamlı bir ameliyat olan total diz protezinin sıklıkla tercih edildiğini belirtmektedir. Çalışmanın amacı, yarım diz protezinin orta dönem klinik ve radyolojik sonuçlarını değerlendirmekti.
Nasıl yapıldı?
2008-2011 yılları arasında Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yarım diz protezi uygulanan 48 hasta (32 kadın, 16 erkek) değerlendirildi. Ortalama yaş 62,2 (53-86), ortalama takip süresi 43,4 ay (26-59) idi. Bu, tek merkezde ameliyat edilmiş hastaların sonuçlarını geriye dönük olarak inceleyen, karşılaştırma grubu olmayan bir çalışmadır.
- Çalışmaya ameliyat öncesinde dizini en az 90 derece bükebilen, bükülme kısıtlılığı (fleksiyon kontraktürü) olmayan ya da 5 dereceden az olan ve 15 dereceden fazla içe eğrilik (varus) deformitesi bulunmayan hastalar alındı.
- Karşı dizine protez yapılmış ya da diz çevresi kırığı olan hastalar çalışmaya alınmadı.
- Tüm hastalarda Oxford Uni çimentolu, hareketli insertli implant kullanıldı; dren konmadı.
- Sonuçlar HSS (Hospital for Special Surgery) skoru ve KSS (Knee Society Score) diz ve fonksiyon skorlarıyla, ayrıca röntgen ölçümleriyle değerlendirildi.
Ne bulundu?
- HSS skoru ameliyat öncesinde ortalama 62 iken son muayenede 91'e yükseldi (p = 0,032).
- KSS diz skoru 53'ten 89'a (p = 0,021), KSS fonksiyon skoru 58'den 91'e (p = 0,043) yükseldi.
- Aktif diz bükme açısı ortalama 125 dereceden 140 dereceye çıktı (p = 0,009). Tam bükmeye ameliyattan sonra ortalama 3. haftada ulaşıldı.
- Bacak dizilimi ortalama 1,5 derece varustan 4,3 derece valgusa (dışa eğrilik) döndü (p = 0,012).
- Hiçbir hastada kan transfüzyonu gerekmedi; ortalama kesi uzunluğu 6,7 cm idi.
- 5 hastada (%10,4) komplikasyon görüldü: bir hastada kesi hattında yüzeysel doku ölümü (nekroz) pansumanla iyileşti; iki hastada protezin plastik parçası yerinden çıktı ve açık ameliyatla daha kalın bir parçaya geçildi; iki hastada protez gevşemesi ve kaval kemiği iç platosunda kırık nedeniyle total diz protezine geçildi. Enfeksiyon ve derin ven trombozu görülmedi.
Yazarlar, komplikasyon gelişen hastaların hepsinin ilk yapılan vakalardan olduğunu belirtmiş ve bunu yöntemin öğrenme eğrisi gerektirmesiyle ilişkilendirmiştir.
Yazarların vardığı sonuç
Yazarlar, yarım diz protezinin seçilmiş, uygun hastalarda oldukça iyi sonuç verdiği sonucuna varmıştır. Uygun hasta seçimi ve doğru cerrahi teknikle sonuçların total diz protezi sonuçlarına benzer olduğunu, endikasyonların belirlenmesinin ve tekniğin uygulanmasının titizlik gerektirdiğini vurgulamışlardır.
Künye
Tahta M, Işık Ç, Tecimel O, Şahin A, Gürsoy S, Bozkurt M. 2013. Diz ekleminin medial kompartman artrozunda unikompartmantal diz artroplastisinin etkinliği [Efficiency of Unicompartmental Knee Arthroplasty in Medial Compartment Arthrosis of Knee]. Bozok Tıp Dergisi 2:23-28.
DOI: 10.16919/btd.06888
Tam metin (ücretsiz): DergiPark
Bu yazı, yayımlanmış bir bilimsel makalenin genel bilgilendirme amaçlı özetidir; muayene ve kişisel tıbbi değerlendirmenin yerini tutmaz. Şikâyetleriniz için hekiminize başvurunuz.
