Çalışma neyi araştırdı?
Kalça artroskopisinde (kalça eklemine küçük kesilerden kamerayla girilerek yapılan cerrahi) bugün altın standart olarak floroskopi, yani ameliyat sırasında kullanılan canlı röntgen görüntüleme kullanılmaktadır. Yazarlar floroskopinin iyonlaştırıcı radyasyon içermesini, ameliyathanede ek personel gerektirmesini ve ağır kurşun önlük kullanımını dezavantaj olarak belirtmektedir. Radyasyon içermeyen ultrason bir alternatif olabilir; ancak ameliyat sırasında kullanımının güvenliği ve etkinliği hakkında yeterli veri bulunmamaktadır.
Çalışmanın iki amacı vardı: ultrasonla ölçülen eklem açıklığını floroskopide ölçülen eklem aralığı genişliğiyle karşılaştırmak ve artroskopi giriş yolunun ultrason eşliğinde açılmasının floroskopi kadar güvenli ve etkili olup olmadığını belirlemek.
Nasıl yapıldı?
Bu bir kadavra çalışmasıdır; yani canlı hastalarda değil, bağışlanmış insan bedenlerinde yapılmıştır. Tam vücut kadavralar sırtüstü yatırılmış ve uyluk kemiğinin alt ucuna yerleştirilen bir pim aracılığıyla tek taraflı çekme (traksiyon) uygulanmıştır.
- Eklem açıklığı grubu: Eklem aralığı genişliği floroskopide üç noktada (yan, tepe ve iç kısım), ultrasonda ise tek düzlemde ölçüldü.
- Giriş yolu grubu: Her kalça rastgele olarak floroskopi veya ultrason eşliğinde ön-yan (anterolateral) giriş yolu açılmak üzere ayrıldı. İşlemleri, ultrason deneyimi olan tek bir cerrah yaptı.
- İşlem süresi, iğnenin eklem kapsülünden kaç kez geçirildiği ve kıkırdak ya da labrumda (eklem kenarındaki halka şeklindeki doku) işleme bağlı hasar olup olmadığı kaydedildi.
Ne bulundu?
- 12 kadavranın 20 kalçasında eklem açıklığı ölçüldü. Floroskopide ortalama eklem aralığı yan tarafta 13,0 mm, tepede 16,7 mm ve iç tarafta 17,9 mm iken ultrasonda 9,2 mm ölçüldü. Fark üç noktada da istatistiksel olarak anlamlıydı (P < .001).
- 9 kadavranın 17 kalçasında giriş yolu açıldı: 8 kalça floroskopi, 9 kalça ultrason eşliğinde. Tüm kalçalarda eklem içine başarıyla girildi.
- Ortalama işlem süresi floroskopi grubunda 133 ± 51 saniye, ultrason grubunda 371 ± 260 saniyeydi.
- Kapsüle iğne giriş denemesi sayısı floroskopi grubunda 1,25 ± 0,46, ultrason grubunda 3,33 ± 2,40 idi.
- Labrum hasarı ultrason grubunda 9 kalçanın 6'sında (%66,67), floroskopi grubunda 8 kalçanın 1'inde (%12,50) görüldü. Kıkırdak hasarı açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmadı.
Yazarların vardığı sonuç
Yazarlara göre ultrason, kalça artroskopisinde eklemin yeterince açılıp açılmadığını öznel olarak değerlendirmek için kullanılabilir. Ancak ultrason eşliğinde giriş yolu açılması, floroskopi eşliğine kıyasla daha fazla iğne denemesi, daha sık labrum hasarı ve daha uzun işlem süresiyle ilişkiliydi. Yazarlar, floroskopiye alternatif arayışının sürdüğünü, ancak ultrasonun bu kadavra modelinde üstün bulunmadığını belirtmektedir.
Çalışmanın sınırlılıkları
- Kadavra dokuları canlı dokudan farklıdır; doku bozulması ve hareketlilik farkları sonuçları etkileyebilir. Model, ameliyatta görüntüyü bozabilecek iltihap ve kanamayı yansıtmaz.
- Ultrasonda kemik kenarı keskin bir çizgi olarak görünmediğinden, eklem açıklığı ölçümü olduğundan küçük çıkmış olabilir.
- Yazarların en önemli sınırlılık olarak belirttiği konu, ultrasonun kullanıcıya bağımlı olmasıdır. İşlemi yapan cerrahın asıl eğitimi floroskopi teknikleri üzerinedir; bu nedenle sonuçlar ultrasonun öğrenme eğrisinin başını yansıtır ve deneyimli ultrason kullanıcılarına genellenemeyebilir.
Künye
Trasolini NA, Sivasundaram L, Rice MW, Gürsoy S, Clapp IM, Alter TD, Gaggiotti S, Nho SJ. 2022. Ultrasound Can Determine Joint Distraction During Hip Arthroscopy but Fluoroscopic-Guided Portal Placement Is Superior. Arthroscopy, Sports Medicine, and Rehabilitation. 4(3):e1083–e1089. Lisans: CC BY-NC-ND 4.0.
DOI: 10.1016/j.asmr.2022.03.005
Tam metin (ücretsiz): PubMed Central PMC9210467
Bu yazı, yayımlanmış bir bilimsel makalenin genel bilgilendirme amaçlı özetidir; muayene ve kişisel tıbbi değerlendirmenin yerini tutmaz. Şikâyetleriniz için hekiminize başvurunuz.
