Çalışma neyi araştırdı?
Diz eklemindeki kıkırdak hasarları (kondral lezyonlar) için geliştirilen yöntemlerden biri, hastanın kendi kıkırdağının (otolog kıkırdak) kullanıldığı onarımlardır. Tek aşamalı yaklaşımda kıkırdak, ayrı bir laboratuvar aşamasına gerek kalmadan aynı ameliyat içinde hazırlanıp hasarlı bölgeye uygulanır. Çalışmanın amacı, tek aşamalı otolog kıkırdak onarımının etkinliğine ilişkin klinik literatürü sistematik olarak gözden geçirmekti.
Nasıl yapıldı?
Bu bir sistematik derlemedir (systematic review); yazarlar yeni hasta tedavi etmemiş, yayımlanmış çalışmaları taramıştır. PubMed, Scopus, Web of Science ve Cochrane Kütüphanesi'nde arama yapılmış, sistematik derlemeler için uluslararası raporlama rehberi olan PRISMA ilkelerine uyulmuştur. Yazarlar kanıt düzeyini "sistematik derleme, düzey IV" olarak bildirmiştir.
Ne bulundu?
- On iki çalışma bulundu; aynı hasta gruplarını içeren çakışmalar nedeniyle 9 çalışma veri analizine alındı.
- Altı çalışmada kıyılmış (minced) kıkırdak, üç çalışmada enzimle işlenmiş kıkırdak kullanılmıştı.
- İki yazar grubu yalnızca hasarlı bölgenin kenarından temizlenen kıkırdağı kullanırken, diğerleri sağlıklı kıkırdak ya da sağlıklı kıkırdakla kenardan alınan kıkırdağın birleşimini kullanmıştı.
- Dört çalışmada iskele (scaffold) desteği, üç çalışmada hastanın kendi kemiğinden greft desteği uygulanmıştı.
- Hasta tarafından bildirilen sonuçlarda ortalama iyileşme; KOOS (diz yaralanması ve kireçlenme sonuç skoru) alt bölümlerinde 18,7 ± 5,3 ile 30,0 ± 8,0 arasında, IKDC öznel skorunda 24,3 ± 10,5 ve Görsel Analog Skala ağrı puanında 41,0 ± 10,0 idi.
- Ortalama takip süresi çalışmalar arasında 12 ile 201 ay arasında değişiyordu.
Yazarların vardığı sonuç
Yazarlar, tek aşamalı otolog kıkırdak onarımını bugüne kadarki olumlu klinik verilerle umut verici bir teknik olarak değerlendirir. Çalışmanın, dizdeki kıkırdak hasarlarında onarım sonrası hasta tarafından bildirilen sonuçlardaki genel iyileşmeyi ve aynı zamanda tek aşamalı cerrahi tekniğin heterojenliğini ve değişkenliğini ortaya koyduğunu belirtirler. Maliyet açısından etkin, standart bir tek aşamalı tekniğin tartışılması ve bu yöntemin yerleşik tedavilerle karşılaştırılacağı iyi tasarlanmış randomize kontrollü çalışmalar gerektiğini vurgularlar.
Çalışmanın sınırlılıkları
Yazarların özetinde öne çıkan sınırlılık, dahil edilen çalışmalardaki tekniklerin birbirinden belirgin biçimde farklı olmasıdır; bu nedenle sonuçlar tek bir standart yöntemi temsil etmez. Ayrıca bu yöntemi yerleşik tedavilerle karşılaştıran randomize kontrollü çalışmaların eksikliğine dikkat çekilmiştir. Bu özet, makalenin tam metnine erişilemediği için yayının özetine (abstract) dayanmaktadır.
Künye
Dasari SP, Jawanda H, Mameri ES, Fortier LM, Polce EM, Kerzner B, Gürsoy S, Hevesi M, Khan ZA, Jackson GR, Cole BJ, Yanke AB, Verma NN, Chahla J. (2023). Single-stage autologous cartilage repair results in positive patient-reported outcomes for chondral lesions of the knee: a systematic review. Journal of ISAKOS, 8(5), 372–380. Lisans: CC BY-NC-ND 4.0.
DOI: 10.1016/j.jisako.2023.05.003
Tam metin (ücretsiz): jisakos.com (PDF)
Bu yazı, yayımlanmış bir bilimsel makalenin genel bilgilendirme amaçlı özetidir; muayene ve kişisel tıbbi değerlendirmenin yerini tutmaz. Şikâyetleriniz için hekiminize başvurunuz.
